Klets. Een hyperactieve kleuter struikelt en belandt tegen mijn tafeltje. Mijn kop koffie, die ik uiterst voorzichtig van bar naar tafel heb gemanoeuvreerd, staat alsnog tot de enkels in een voetbad. Fuck.
Ontzette blikken aan het tafeltje tegenover me. De moeder en een iets oudere vrouw, van wie ik vermoed dat het de oma is, stamelen excuses. Ik zet mijn 'kan gebeuren'-glimlach op en giet de koffie van het schoteltje terug in de kop. Daar ben ik heel behendig in.
'Maikel? Maikie? Kom je nou weer lekker aan tafel sitte lieferd?' Maikel geeft geen sjoege; hij blijft vrolijk door het café razen. Ik bekijk zijn moeder eens goed. Veel ouder dan tweeëntwintig kan ze niet zijn. Haar jong is minstens vijf.
Ze gaat even naar het toilet. Maikie ziet zijn kans schoon en zet het op een schreeuwen. Maar ook zijn oma maakt dankbaar gebruik van de ontstane vrijheid: 'En nou kom je hier, ferwend klèn kreng!' Zo, die zit. Maikel ook, trouwens. Hij begint verveeld aan een knots van een ijsje te punniken.
'Ettertje', zegt ze, meer tot de cafébezoekers dan tegen haar kleinzoon. 'Mot je nou sien wat een grote ijs 'tie gekrege hep.' Ze is begin veertig, heur haar is op z'n Jordanees hennarood geverfd, maar ik schat haar in op de Kinkerbuurt. Bijna tot op de straat nauwkeurig: Bellamy- of Ten Catestraat, wat ik je brom.
Is het typisch Amsterdams om een ijsje 'een ijs' te noemen? Buiten Amsterdam heb ik maar één iemand ooit 'een ijs' horen zeggen. De man was Amsterdammer, dat wel, maar omdat hij tevens leraar Duits was heb ik jaren gedacht dat het om een ingeroest germanisme ging. Tot ik naar Amsterdam verhuisde, waar iedereen 'een ijs' bleek te zeggen. Blijkbaar krijgen kinderen in Amsterdam grotere ijsjes.
Nog zo'n prangende vraag: een oma die haar kleinzoon uitmaakt voor verwend klein kreng, geeft die niet indirect haar eigen feilen toe?
Een ijs is een verbastering van een ijsco, wat vroeger de gebruikelijke term was. Sijsjeslijmers hebben er in de rest van Nederland ‘een ijsje’ van gemaakt, maar dat is de gemiddelde Amsterdammer kennelijk niet kordaat genoeg. Ik stel voor dat we ijsco in ere herstellen: ijs(je) klinkt niet. En mensen die dan over ‘een stukje ijsco’ beginnen, mogen we slaan…
Thijs - 21 Februari '06 - 10:30
Het Parool zoekt momenteel het mooiste Amsterdamse woord . Maar ik betwijfel of ‘een ijs’ in aanmerking komt, inderdaad.
Om de ijs kracht bij te zetten garneren we het met sambal.
Ovrigens ben ik ook erg gecharmmerd van het woord ijsco. Ben er voor dat voortaan te bezigen. Maar waar komt dát woord eigenlijk vandaan ?
D. () - 23 Februari '06 - 14:17
IJsco was de afkorting van de IJs-compagnie, een samenwerkingsverband van ijs fabricerende banketbakkers. (Zo’n beetje uit de jaren ’20.) De man die de ijsjes ventte werd ‘de IJsco-man’ (dus: de man van de IJscompagnie) genoemd, en zodoende is men op den duur ijsjes ‘ijsco’s’ gaan noemen.
Dat wist ik ook niet, maar niet lang geleden stond het op de scheurkalender. Leerzame WC heb ik toch.
Een ijs is een verbastering van een ijsco, wat vroeger de gebruikelijke term was. Sijsjeslijmers hebben er in de rest van Nederland ‘een ijsje’ van gemaakt, maar dat is de gemiddelde Amsterdammer kennelijk niet kordaat genoeg. Ik stel voor dat we ijsco in ere herstellen: ijs(je) klinkt niet. En mensen die dan over ‘een stukje ijsco’ beginnen, mogen we slaan…
Thijs - 21 Februari '06 - 10:30
Het Parool zoekt momenteel het mooiste Amsterdamse woord . Maar ik betwijfel of ‘een ijs’ in aanmerking komt, inderdaad.
Wieland (URL) - 21 Februari '06 - 10:44
Ik ben zelf wel erg gecharmeerd van het woord ‘Haarlemmerdijkie’.
Ko (URL) - 21 Februari '06 - 11:13
Om de ijs kracht bij te zetten garneren we het met sambal.
Ovrigens ben ik ook erg gecharmmerd van het woord ijsco. Ben er voor dat voortaan te bezigen. Maar waar komt dát woord eigenlijk vandaan ?
D. () - 23 Februari '06 - 14:17
IJsco was de afkorting van de IJs-compagnie, een samenwerkingsverband van ijs fabricerende banketbakkers. (Zo’n beetje uit de jaren ’20.) De man die de ijsjes ventte werd ‘de IJsco-man’ (dus: de man van de IJscompagnie) genoemd, en zodoende is men op den duur ijsjes ‘ijsco’s’ gaan noemen.
Dat wist ik ook niet, maar niet lang geleden stond het op de scheurkalender. Leerzame WC heb ik toch.
Ko (URL) - 23 Februari '06 - 15:09